شيخ ذبيح الله محلاتى
64
رياحين الشريعة در ترجمه دانشمندان بانوان شيعه ( فارسي )
زينب دختر ابو البركات بغدادى بانوى صالحه عالمه زاهده داراى فضائل و كمالات و كار او اين بود كه زنان را موعظه و نصيحت مىكرد و تدريس فقه و ادبيات مىنمود و ملك ظاهر سلطان مصر رباطى باسم او بنا كرد تا در اواخر قرن ششم وفات كرده خيرات . خديجه دختر موسى بن عبد اللّه زنى بوده صالحه محدثه فاضله در وعظ دستى توانا داشته و به بنت البقال شهرت داشته و كنيهاش ام سلمه بوده و از مشايخ خطيب بغدادى بوده و خطيب از او روايت دارد و در سال 437 وفات كرد خيرات خديجه دختر حسن بن على بن عبد العزيز زنى بوده عالمه صالحه تقيه قارى حافظ قرآن و هماره به فقه و روايت حديث اشتغال داشته و از استاد خود احمد بن موازينى اجازه گرفته و در سال 641 وفات كرده ( خيرات حسان ) دختر خداويردى در سال ششصد و بيست و چهار هجرت در اسكندريه ظاهر شد و خلقة دست و بازو نداشت و پستانهايش مثل پستان مرد بود و قلم را بپاى خود گرفته و مىنوشت و از عهدهء نگارش مرام خود به خوبى درآمدى يكى از وزراى مصر بعد از احضار و مشاهده هنر او وظيفهاى براى او مقرر داشت و گويند قبر او هنوز در اسكندريه باقى و موقوفه دارد و او را بىدست نيز گويند و از تذكرهء مستقيم زاده نقل است كه در سال پانصد و هفتاد و شش هجرى نيز زنى در مصر پيدا شد كه هيچ دست نداشت ولى چند خط معمولى آن زمان را بسيار خوب مىنوشت و محل توجه مردم بوده و مالى وافر تحصيل نمود ( ب ) نقلا از تذكرة الخوانين و غيره .